Innovatieve oplossingen voor het verduurzamen van corporatiewoningen

12 december 2019
energie duurzaamheid

Vandaag maakt Woonstad Rotterdam bekend welke vijf bedrijven in 2020 gaan helpen bij het verduurzamen van corporatiewoningen. Het betreft een proef met het innovatief gasloos maken van bijna honderd woningen in Rotterdam, waarvoor een budget beschikbaar is van anderhalf miljoen euro. Met de Woonstad Rotterdam Energie Challenge daagde de Rotterdamse corporatie in de afgelopen maanden het bedrijfsleven uit, om te komen met innovatieve en betaalbare oplossingen voor zoveel mogelijk CO2-reductie tegen zo laag mogelijke kosten. Een vak- en bewonersjury kozen de vijf winnaars uit 37 inzendingen van hoge kwaliteit.

Bestuursvoorzitter Maria Molenaar van Woonstad Rotterdam is opgetogen over de reactie op de prijsvraag: “We wisten dat we geen makkelijke vraag stelden aan de markt. Dat we zoveel inzendingen van hoog niveau hebben ontvangen voedt ons vertrouwen om vaart te blijven maken met de energietransitie. Ook blijkt een Challenge een geschikt middel om een impuls te geven aan de markt.”

Techniek en communicatie

In 2050 mogen woningen in Nederland geen CO2 meer uitstoten. Om dat te bereiken moeten alle woningen die al gebouwd zijn worden losgekoppeld van het aardgas, minder energie verbruiken en worden aangesloten op alternatieve bronnen. Het betaalbaar terugbrengen van de CO2-uitstoot van huurwoningen kan volgens Woonstad alleen door technische verbeteringen te combineren met belangen van huurders. “De Energie Challenge verbindt die twee werelden”, stelt Maria Molenaar. “We zijn niet geïnteresseerd in louter technische oplossingen. Het betrekken van bewoners is minstens zo belangrijk. Door de omvang van de opgave moeten we de ingrepen doen terwijl onze huurders nog in hun huis wonen. Dat vraagt veel van de uitvoering, vooral op het gebied van communicatie en inlevingsvermogen. Bovendien mag de gekozen oplossing het wooncomfort van onze huurders niet aantasten.” Ook leidt een nieuwe techniek niet vanzelf tot energiebesparing. “Daarvoor moet ook het gedrag van bewoners veranderen.”

Groene en gezonde stad

Woonstad Rotterdam beheert in Rotterdam zo’n 56.000 woningen, die in 2050 van het gas af moeten zijn. Nu al is bijna 20 procent gasloos. “Wij hebben grote ambities voor verduurzaming,” vertelt Maria Molenaar, “omdat we het belangrijk vinden dat de stad groener en gezonder wordt en onze huurders comfortabel kunnen wonen. Gelukkig ligt er in Rotterdam een uitgebreid restwarmtenet, waarop we een groot deel van onze woningen kunnen aansluiten. Daar zijn we vier jaar geleden mee begonnen.”

Zoektocht

Maar lang niet overal in de stad liggen leidingen van het warmtenet voor de deur. Voor een deel van de woningvoorraad moet Woonstad op zoek naar alternatieve energiebronnen, zoals groen gas, warmtepompen, zonne- en windenergie en warmte uit de aarde of rioolwater. Maria: “Het is een zoektocht, want veel van deze technieken zijn nog niet uitontwikkeld. Maar de vraag is te groot om daarop te wachten. Daarom hebben wij, als grote opdrachtgever in de energietransitie, marktpartijen uitgedaagd om met oplossingen te komen in de ‘Woonstad Rotterdam Energie Challenge’: hoe kunnen we tegen de laagste kosten de hoogste CO2-reductie bereiken?”

Monitoren

Woonstad stelt drie portiekflats met ongeveer 100 woningen beschikbaar, waarin de vijf winnaars een jaar lang met hun oplossing kunnen proefdraaien. Bewoners delen hun ervaringen en de energieprestaties worden gemonitord. “Zo meten we of de oplossing daadwerkelijk leidt tot een verminderde uitstoot van CO2 in de directe omgeving van de woning,” aldus Maria Molenaar. “Essentieel is dat de woonlasten gelijk blijven, of liever nog, afnemen. Niet in de laatste plaats willen we dat bewoners tevreden zijn over hun wooncomfort. Dat wordt een van de kernpunten in de beoordeling.”

Grote opdrachtgever

Duurzaamheid en innovatie zijn thema’s die Maria Molenaar na aan het hart liggen. “De klimaatverandering gaat sneller dan we dachten, daar moeten we echt wat aan doen. Tegelijkertijd is technologische innovatie in een stroomversnelling geraakt en ik verwacht dat daar de oplossingen vandaan komen.” Woonstad Rotterdam hoopt met de Gezonde Stad Challenge een stimulans te geven aan de innovatiekracht van de markt, zowel van traditionele bedrijven als startups. “Als grote opdrachtgever zijn wij in de positie om dat te doen. Wie een goede en betaalbare oplossing bedenkt kan die de komende dertig jaar in heel Nederland op grote schaal toepassen. 2050 klinkt ver weg, maar we hebben met z’n allen nog een enorme hoeveelheid woningen te gaan in de energietransitie. Afwachten en niets doen is geen optie meer.”